වර්තමාන භූ-දේශපාලනික තත්ත්වය මත, අමෙරිකා-ඉරාන යුදමය ගැටුම ගෝලීය බලශක්ති වෙළෙඳපොළට සහ ආර්ථිකයට දැඩි බලපෑමක් එල්ල කරමින් පවතින අතර එයින් ලෝක ආර්ථිකය දරුණු ලෙස කඩාවැටීමකට ලක්වෙමින් පවතින බව ආර්ථික විශේෂඥයෝ අනතුරු අඟවති.
යුද්ධය ආරම්භ වීමට පෙර පැවති මිලට වඩා මේ වන විට මිල ගණන් 30% සිට 45% දක්වා ප්රමාණයකින් ඉහළ ගොස් තිබේ.
අමෙරිකාවේ පෙට්රල් මිල ගැලුමකට ඩොලර් 4 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, ශ්රී ලංකාව වැනි ආනයන මත යැපෙන රටවලට මෙය දැඩි බලපෑමක් එල්ල කරයි.
දියර ස්වභාවික වායු (LNG) ප්රවාහනයට බාධා පැමිණීම නිසා යුරෝපයේ සහ ආසියාවේ බලශක්ති පිරිවැය අධික වී ඇත.
මෙය ඉතිහාසයේ වාර්තා වූ විශාලතම සැපයුම් අර්බුදය ලෙස ජාත්යන්තර බලශක්ති ඒජන්සිය (IEA) හඳුන්වයි.
යුද්ධය ආරම්භ වීමට පෙර පැවති මිලට වඩා මේ වන විට මිල ගණන් 30% සිට 45% දක්වා ප්රමාණයකින් ඉහළ ගොස් තිබේ.
අමෙරිකාවේ පෙට්රල් මිල ගැලුමකට ඩොලර් 4 දක්වා ඉහළ ගොස් ඇති අතර, ශ්රී ලංකාව වැනි ආනයන මත යැපෙන රටවලට මෙය දැඩි බලපෑමක් එල්ල කරයි.
දියර ස්වභාවික වායු (LNG) ප්රවාහනයට බාධා පැමිණීම නිසා යුරෝපයේ සහ ආසියාවේ බලශක්ති පිරිවැය අධික වී ඇත.
මෙය ඉතිහාසයේ වාර්තා වූ විශාලතම සැපයුම් අර්බුදය ලෙස ජාත්යන්තර බලශක්ති ඒජන්සිය (IEA) හඳුන්වයි.
යුද්ධයට පෙර බ්රෙන්ට් බැරලයක් ඩොලර් 80-85 මට්ටමේ පැවති අතර, දැනට එය ඩොලර් 120 සීමාව පසු කර ඇත.
ඇතැම් විශ්ලේෂකයන් පවසන්නේ මෙය ඩොලර් 140 දක්වා ඉහළ යා හැකි බවයි.
ලෝකයේ තෙල් සැපයුමෙන් 20%ක් සහ දියර ස්වභාවික වායු (LNG) සැපයුමෙන් විශාල ප්රමාණයක් ගමන් කරන හෝමුස් සමුද්ර සන්ධිය ඉරානය විසින් අවහිර කිරීම නිසා මිල ගණන් සීඝ්රයෙන් ඉහළ ගොස් ඇත.
කටාර් රාජ්යයේ ගෑස් නිෂ්පාදන මධ්යස්ථානවලට එල්ල වූ ප්රහාර සහ ප්රවාහන බාධා නිසා ආසියාවේ සහ යුරෝපයේ ගෑස් මිල 140%කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඇත.
ඒ අනුව, වඩාත්ම දරුණු බලපෑම එල්ල වී ඇත්තේ ගෑස් මිලටයි.
හෝමුස් සමුද්ර සන්ධියේ අවහිරතා නිසා සැපයුම අඩාල වීමෙන් ගෝලීය වෙළෙඳපොළේ ද ගෑස් මිල 140%කින් පමණ ඉහළ ගොස් තිබේ.
ඇතැම් විශ්ලේෂකයන් පවසන්නේ මෙය ඩොලර් 140 දක්වා ඉහළ යා හැකි බවයි.
ලෝකයේ තෙල් සැපයුමෙන් 20%ක් සහ දියර ස්වභාවික වායු (LNG) සැපයුමෙන් විශාල ප්රමාණයක් ගමන් කරන හෝමුස් සමුද්ර සන්ධිය ඉරානය විසින් අවහිර කිරීම නිසා මිල ගණන් සීඝ්රයෙන් ඉහළ ගොස් ඇත.
කටාර් රාජ්යයේ ගෑස් නිෂ්පාදන මධ්යස්ථානවලට එල්ල වූ ප්රහාර සහ ප්රවාහන බාධා නිසා ආසියාවේ සහ යුරෝපයේ ගෑස් මිල 140%කින් පමණ ඉහළ ගොස් ඇත.
ඒ අනුව, වඩාත්ම දරුණු බලපෑම එල්ල වී ඇත්තේ ගෑස් මිලටයි.
හෝමුස් සමුද්ර සන්ධියේ අවහිරතා නිසා සැපයුම අඩාල වීමෙන් ගෝලීය වෙළෙඳපොළේ ද ගෑස් මිල 140%කින් පමණ ඉහළ ගොස් තිබේ.

Post a Comment