## බුදු පහන ළඟ මළගිය අයට පින් දෙන්න හොඳ නැද්ද? මෙන්න ඇත්තම කතාව! 🌸🙏
> "අපි දන්නා දේ සාගරයක බින්දුවක් වගේ නම්, අපි නොදන්නා දේ මුළු මහත් සාගරය වගේ."
> — ඇල්බට් අයින්ස්ටයින්
අපේ සමාජයේ පවතින සමහර මත සහ සාම්ප්රදායික තහංචි දෙස බලද්දී මේ ප්රකාශය කොච්චර ඇත්තද කියලා හිතෙනවා.
අදටත් බොහෝ දෙනෙක් අතරේ ලොකු විවාදයක් වගේම බියක් තියෙනවා "නිවසේ බුදු පහන තියන වෙලාවට හෝ බුදු කුටිය ඉදිරිපිට ඉඳන් මළගිය අයට පින් දීම අසුබයි, ඒකෙන් ප්රේතයෝ ගෙට ඇදෙනවා" කියලා. මේ මතයේ තියෙන ඇත්ත නැත්ත බෞද්ධ දර්ශනයට සහ මනෝවිද්යාවට අනුව සරලවම විග්රහ කරගමු.
---
> "අපි දන්නා දේ සාගරයක බින්දුවක් වගේ නම්, අපි නොදන්නා දේ මුළු මහත් සාගරය වගේ."
> — ඇල්බට් අයින්ස්ටයින්
අපේ සමාජයේ පවතින සමහර මත සහ සාම්ප්රදායික තහංචි දෙස බලද්දී මේ ප්රකාශය කොච්චර ඇත්තද කියලා හිතෙනවා.
අදටත් බොහෝ දෙනෙක් අතරේ ලොකු විවාදයක් වගේම බියක් තියෙනවා "නිවසේ බුදු පහන තියන වෙලාවට හෝ බුදු කුටිය ඉදිරිපිට ඉඳන් මළගිය අයට පින් දීම අසුබයි, ඒකෙන් ප්රේතයෝ ගෙට ඇදෙනවා" කියලා. මේ මතයේ තියෙන ඇත්ත නැත්ත බෞද්ධ දර්ශනයට සහ මනෝවිද්යාවට අනුව සරලවම විග්රහ කරගමු.
---
### 1. බෞද්ධ දර්ශනයට අනුව මෙවැනි තහනමක් තියෙනවාද? ☸️
නැත! බුදු දහමේ හැමවිටම මුල් තැන ලැබෙන්නේ තමන්ගේ චේතනාවට පමණයි. ඔබ බුදුන් වඳින්නේ, පහන් පූජා කරන්නේ මහා ශ්රද්ධාවකින් නම්, ඒ උපදවා ගත් පිරිසිදු කුසල් සිතින්ම මළගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීමේ කිසිදු වරදක් හෝ අසුබතාවක් නැත.
ධර්මානුකූලව බලන විට, බුදුරජාණන් වහන්සේ කිසිදු දේශනාවක "මගේ පහන ළඟ හෝ මට පූජා කළ කුසල්වලින් මළගිය අයට පින් දෙන්න එපා" කියලා වදාරා නැත. පින් අනුමෝදන් වීමට අවශ්ය කරන්නේ පින් දෙන අයගේ සිතේ පිරිසිදුකම සහ පින් ලබන අයගේ අනුමෝදන් වීමේ කැමැත්ත (පරදත්තූපජීවී තත්ත්වය) පමණි.
---
### 2. මෙහි ඇති මනෝවිද්යාත්මක පදනම කුමක්ද? 🧠
අපේ මනස ක්රියා කරන්නේ එකිනෙකට වෙනස් චිත්තවේග සහ සංඥා (Signals) හරහායි. පැරැන්නන් බුදු වන්දනාව සහ පින් දීම වෙන් කිරීමට උත්සාහ කළේ මෙන්න මේ මනෝවිද්යාත්මක හේතුව නිසයි:
- බුදු පහනක් අසලදී: අපේ මනසට උපරිම ශාන්තියක්, ගෞරවයක් සහ චිත්ත ඒකාග්රතාවයක් (Positive energy) ලැබෙනවා.
- මළගිය අය සිහිපත් කිරීමේදී: අපේ අවබෝධ මනසට බොහෝ විට පිවිසෙන්නේ දුක, පාලුව, වැලපීම හෝ අනුකම්පාව වැනි නිෂේධාත්මක හැඟීම්.
💡 සරල උපමාවක්: ඔබ හරිම ලස්සන, සන්සුන් සංගීතයක් රසවිඳිමින් ඉන්න වෙලාවක, කවුරුහරි ඇවිත් ළඟින් ඉඳන් අතිශය දුක්බර කතාවක් කියනවා වගේ වැඩක් මේක. එතැනදී සංගීතයේ රස විඳීමට බාධාවක් වෙනවා මිසක්, සංගීතයේ හෝ කතාවේ වරදක් නැහැ නේද? අන්න ඒ වගේ බුදු සිතුවිලි අතරට ශෝකී සිතුවිලි කලවම් කර නොගැනීමටයි පැරැන්නන් එය වෙන් කළේ.
---
## 📜 එහෙනම් සමාජයේ මෙහෙම මතයක් ආවේ ඇයි?
මෙතන තියෙන්නේ ආගමික තහනමකට වඩා, අපේ මුතුන් මිත්තන් තුළ තිබූ උතුම් ගෞරවය සහ වත්පිළිවෙත් පිළිබඳ ප්රශ්නයක්.
- බුදුරජාණන් වහන්සේ: තිලෝගුරු, උත්තරීතරම සහ උතුම්ම උත්තමයාණන් වහන්සේය.
- මළගිය ඥාතීන්: සමහර විට දුක්ඛිත පරදත්තූපජීවී තලවල ඉපිද පින් බලාපොරොත්තුවෙන් සිටින පිරිසකි.
ඉතාමත් පහත් මට්ටමක ඉන්නා පිරිසකට පින් දීමේදී, ලොව උතුම්ම බුදු පියාණන් ඉදිරිපිට සිට එය සිදු කිරීම අගෞරවයක් යැයි සිතූ අපේ පැරැන්නන්, බුදුන් වැඳ අවසන් වී, බුදු කුටියෙන් මඳක් පසෙකට වී පින් දීම සංස්කෘතික පුරුද්දක් කරගත්තා. එය වැරැද්දක් නෙවෙයි, තමන්ගේ සිතේ තියෙන ශ්රද්ධාව සහ ගෞරවය ප්රකාශ කරන ශිෂ්ට සම්න්න ක්රමයක් විතරයි.
---
### 📌 අවසාන නිගමනය:
ඔබ බුදු පහන ඉදිරිපිට සිටම පින් දුන්නා කියලා බුදු හිමියන් උරණ වෙන්නෙත් නැහැ, මළගිය අයට පින් නොලැබී යන්නෙත් නැහැ.
> හැබැයි, ඔබගේ හිතේ තියෙන වැඩි ගෞරවය නිසා බුදුන් වැඳ අවසන් වී, බුදු ආසනයෙන් මඳක් ඉවතට හැරී හෝ පසෙකට වී ඥාතීන්ට පින් දෙනවා නම්, ඒක ඔබේ පෞද්ගලික කැමැත්ත සහ චාරිත්රයයි. ඒකෙත් කිසිම වරදක් නැහැ! වැදගත් වෙන්නේ බියෙන් සැකෙන් තොරව, පිරිසිදු සිතින් පින් දීම පමණයි.
---
### 💬 ඔබේ අදහස අපිට කියන්න:
ඔබත් මීට පෙර බුදු පහන ළඟ මළගිය අයට පින් දීමට බියක් හෝ සැකයක් දක්වපු කෙනෙක්ද? මේ ලිපිය කියවීමෙන් පස්සේ ඔබේ සිතට දැනුණු සැහැල්ලුව පල්ලෙහයින් Comment කරන්න. සමාජයේ පවතින මෙවැනි නොදන්නා මිථ්යා බියවල්වලින් ඔබේ පවුලේ අය සහ හිතවතුන් මුදවා ගන්න මේ වටිනා ධර්ම විග්රහය වහාම Share කරන්න!
නැත! බුදු දහමේ හැමවිටම මුල් තැන ලැබෙන්නේ තමන්ගේ චේතනාවට පමණයි. ඔබ බුදුන් වඳින්නේ, පහන් පූජා කරන්නේ මහා ශ්රද්ධාවකින් නම්, ඒ උපදවා ගත් පිරිසිදු කුසල් සිතින්ම මළගිය ඥාතීන්ට පින් අනුමෝදන් කිරීමේ කිසිදු වරදක් හෝ අසුබතාවක් නැත.
ධර්මානුකූලව බලන විට, බුදුරජාණන් වහන්සේ කිසිදු දේශනාවක "මගේ පහන ළඟ හෝ මට පූජා කළ කුසල්වලින් මළගිය අයට පින් දෙන්න එපා" කියලා වදාරා නැත. පින් අනුමෝදන් වීමට අවශ්ය කරන්නේ පින් දෙන අයගේ සිතේ පිරිසිදුකම සහ පින් ලබන අයගේ අනුමෝදන් වීමේ කැමැත්ත (පරදත්තූපජීවී තත්ත්වය) පමණි.
---
### 2. මෙහි ඇති මනෝවිද්යාත්මක පදනම කුමක්ද? 🧠
අපේ මනස ක්රියා කරන්නේ එකිනෙකට වෙනස් චිත්තවේග සහ සංඥා (Signals) හරහායි. පැරැන්නන් බුදු වන්දනාව සහ පින් දීම වෙන් කිරීමට උත්සාහ කළේ මෙන්න මේ මනෝවිද්යාත්මක හේතුව නිසයි:
- බුදු පහනක් අසලදී: අපේ මනසට උපරිම ශාන්තියක්, ගෞරවයක් සහ චිත්ත ඒකාග්රතාවයක් (Positive energy) ලැබෙනවා.
- මළගිය අය සිහිපත් කිරීමේදී: අපේ අවබෝධ මනසට බොහෝ විට පිවිසෙන්නේ දුක, පාලුව, වැලපීම හෝ අනුකම්පාව වැනි නිෂේධාත්මක හැඟීම්.
💡 සරල උපමාවක්: ඔබ හරිම ලස්සන, සන්සුන් සංගීතයක් රසවිඳිමින් ඉන්න වෙලාවක, කවුරුහරි ඇවිත් ළඟින් ඉඳන් අතිශය දුක්බර කතාවක් කියනවා වගේ වැඩක් මේක. එතැනදී සංගීතයේ රස විඳීමට බාධාවක් වෙනවා මිසක්, සංගීතයේ හෝ කතාවේ වරදක් නැහැ නේද? අන්න ඒ වගේ බුදු සිතුවිලි අතරට ශෝකී සිතුවිලි කලවම් කර නොගැනීමටයි පැරැන්නන් එය වෙන් කළේ.
---
## 📜 එහෙනම් සමාජයේ මෙහෙම මතයක් ආවේ ඇයි?
මෙතන තියෙන්නේ ආගමික තහනමකට වඩා, අපේ මුතුන් මිත්තන් තුළ තිබූ උතුම් ගෞරවය සහ වත්පිළිවෙත් පිළිබඳ ප්රශ්නයක්.
- බුදුරජාණන් වහන්සේ: තිලෝගුරු, උත්තරීතරම සහ උතුම්ම උත්තමයාණන් වහන්සේය.
- මළගිය ඥාතීන්: සමහර විට දුක්ඛිත පරදත්තූපජීවී තලවල ඉපිද පින් බලාපොරොත්තුවෙන් සිටින පිරිසකි.
ඉතාමත් පහත් මට්ටමක ඉන්නා පිරිසකට පින් දීමේදී, ලොව උතුම්ම බුදු පියාණන් ඉදිරිපිට සිට එය සිදු කිරීම අගෞරවයක් යැයි සිතූ අපේ පැරැන්නන්, බුදුන් වැඳ අවසන් වී, බුදු කුටියෙන් මඳක් පසෙකට වී පින් දීම සංස්කෘතික පුරුද්දක් කරගත්තා. එය වැරැද්දක් නෙවෙයි, තමන්ගේ සිතේ තියෙන ශ්රද්ධාව සහ ගෞරවය ප්රකාශ කරන ශිෂ්ට සම්න්න ක්රමයක් විතරයි.
---
### 📌 අවසාන නිගමනය:
ඔබ බුදු පහන ඉදිරිපිට සිටම පින් දුන්නා කියලා බුදු හිමියන් උරණ වෙන්නෙත් නැහැ, මළගිය අයට පින් නොලැබී යන්නෙත් නැහැ.
> හැබැයි, ඔබගේ හිතේ තියෙන වැඩි ගෞරවය නිසා බුදුන් වැඳ අවසන් වී, බුදු ආසනයෙන් මඳක් ඉවතට හැරී හෝ පසෙකට වී ඥාතීන්ට පින් දෙනවා නම්, ඒක ඔබේ පෞද්ගලික කැමැත්ත සහ චාරිත්රයයි. ඒකෙත් කිසිම වරදක් නැහැ! වැදගත් වෙන්නේ බියෙන් සැකෙන් තොරව, පිරිසිදු සිතින් පින් දීම පමණයි.
---
### 💬 ඔබේ අදහස අපිට කියන්න:
ඔබත් මීට පෙර බුදු පහන ළඟ මළගිය අයට පින් දීමට බියක් හෝ සැකයක් දක්වපු කෙනෙක්ද? මේ ලිපිය කියවීමෙන් පස්සේ ඔබේ සිතට දැනුණු සැහැල්ලුව පල්ලෙහයින් Comment කරන්න. සමාජයේ පවතින මෙවැනි නොදන්නා මිථ්යා බියවල්වලින් ඔබේ පවුලේ අය සහ හිතවතුන් මුදවා ගන්න මේ වටිනා ධර්ම විග්රහය වහාම Share කරන්න!
Post a Comment