හැමදාම උදේට කලබලයෙන් වැසිකිළියට ගිහින්, වැඩ ටික කරගෙන, අනිත් පැත්ත හැරිලවත් බලන්නේ නැතුව ෆ්ලෂ් (Flush) කරලා දුවන එක අපේ සිරිතක්. හැබැයි මඳකට සිතන්න
ඔබ අන්තිමට ඔබේ මලපහ දෙස හැරී බලුවේ කවදාද? අප්පිරියා නොකර මේ ගැන හිතන්න. මොකද ඔබ කිසිම අවධානයක් නැතුව ෆ්ලෂ් කරලා දාන්නේ, ඔබේ ඇඟ ඇතුළේ හැදෙන භයානකම ලෙඩක් ගැන ශරීරයෙන් දෙන පළවෙනි සහ වැදගත්ම අනතුරු ඇඟවීම (Warning Sign) වෙන්න පුළුවන්!
හැම බඩේ අමාරුවක්ම "ගැස්ට්රයිටිස්" නෙමෙයි!
ලංකාවේ අපිට තියෙන ලොකුම ප්රශ්නයක් තමයි බඩේ මොන අමාරුව ආවත් ඒක "ගෑස්" කියලා හිත හදාගන්න එක. ෆාමසියෙන් පෙත්තක් බීලා මේ ලක්ෂණ යටපත් කරද්දී, මීට අවුරුදු ගාණකට කලින් වයස 50න් පස්සේ හැදෙයි කියපු මහා බඩවැලේ පිළිකාව (Colorectal Cancer) අද වයස 20-30 තරුණ අයව නිහඬවම බිලිගන්නවා. මේක ඇඟ ඇතුළේ වැඩෙන "Silent Killer" කෙනෙක්.
පිළිකාව වැළඳෙන වසර 10 ක රහස් කාලරාමුව (Timeline)
බඩවැලේ පිළිකා 95%ක්ම පටන් ගන්නේ බඩවැල් බිත්තියේ හැදෙන "පොලිප්" (Polyp) කියන අහිංසක පෙනුමැති කුඩා ගැටයකින්. මේක පිළිකාවක් වෙන්න අවුරුදු 5ත් 10ත් අතර කාලයක් යනවා
1-3 වසර (නිහඬ අවධිය): පොලිප් එක හැදෙන මුල් කාලේ කිසිම ලක්ෂණයක් නෑ. අපි කන ක්ෂණික සහ තෙල් කෑම නිසා බඩවැලේ ඉන්න නරක බැක්ටීරියා වැඩි වෙලා මේ පොලිප් එක වර්ධනය කරන්න උදව් කරනවා.
3-5 වසර (ලේ ගැලීමේ අවධිය): ගෙඩිය වටේ අලුත් ලේ නහර හැදෙනවා (Angiogenesis). මලපහ ගැටීමෙන් මේවායින් පියවි ඇසට නොපෙනෙන ලෙස ලේ පිටවෙනවා (Occult Blood). මේ නිසා ඇඟේ යකඩ අඩු වෙලා ඔබට අසාමාන්ය මහන්සියක් දැනෙන්න ගන්නවා.
5-10 වසර (අවහිර වීමේ අවධිය): ගෙඩිය ලොකු වී බඩවැලේ පාර හිර වෙනවා. එවිට මාරුවෙන් මාරුවට බඩ වේලීම සහ බඩඑළිය යාම සිද්ධ වෙනවා. කිසිම හේතුවක් නැතුව බර අඩු වෙනවා. ගොඩක් අය දොස්තර ළඟට යන්නේ මේ අවධියේදීයි. හැබැයි එතකොට ලෙඩේ අක්මාවට හෝ පෙනහළුවලට පැතිරිලා ඉවර වෙන්න පුළුවන්.
අද සිටම ඔබ කළ යුතු ප්රායෝගික පියවර 3
මහා බඩවැලේ පිළිකාව කියන්නේ මුල් අවධියේදී අඳුරගත්තොත් 100%ක්ම සුව කරන්න පුළුවන් ලෙඩක්. ඒ වෙනුවෙන් අදම මේ දේවල් කරන්න
1. ෆ්ලෂ් කරන්න කලින් බලන්න
ලැජ්ජ වෙන්න එපා, මලපහ කියන්නේ ඔබේ ඇඟේ අභ්යන්තර "Health Report" එකයි. මලපහ හැමදාම පැන්සලක් වගේ හීනියට හෝ පීත්ත පටියක් වගේ යනවා නම්,ඒකෙන් කියන්නේ බඩවැල ඇතුළේ ගෙඩියක් නිසා මාර්ගය සිහින් වෙලා ඇති බවයි.
මලපහ සමඟ තද රතු පාටින් ලේ යනවා නම් හෝ කළු පාට තාර වගේ මලපහ පිටවෙනවා නම් වහාම වෛද්යවරයෙක් හමුවන්න.
2. කෑම පිඟාන වෙනස් කරන්න
සොසේජස්, බේකන් වගේ සකස් කළ මස් (Processed Meats) සහ පාන්, කොත්තු වගේ කෙඳි නැති කෑම පිළිකා සෛල වේගවත් කරනවා. බඩවැල සුද කරන ස්වභාවික කොස්ස තමයි තන්තු (Fiber). අද ඉඳන් පිඟානෙන් භාගයක්ම කොහිල, කෙසෙල්මුව, මුරුංගා, පළා වර්ග සහ රතු බත් වලින් පුරවා ගන්න.
ඔබ අන්තිමට ඔබේ මලපහ දෙස හැරී බලුවේ කවදාද? අප්පිරියා නොකර මේ ගැන හිතන්න. මොකද ඔබ කිසිම අවධානයක් නැතුව ෆ්ලෂ් කරලා දාන්නේ, ඔබේ ඇඟ ඇතුළේ හැදෙන භයානකම ලෙඩක් ගැන ශරීරයෙන් දෙන පළවෙනි සහ වැදගත්ම අනතුරු ඇඟවීම (Warning Sign) වෙන්න පුළුවන්!
හැම බඩේ අමාරුවක්ම "ගැස්ට්රයිටිස්" නෙමෙයි!
ලංකාවේ අපිට තියෙන ලොකුම ප්රශ්නයක් තමයි බඩේ මොන අමාරුව ආවත් ඒක "ගෑස්" කියලා හිත හදාගන්න එක. ෆාමසියෙන් පෙත්තක් බීලා මේ ලක්ෂණ යටපත් කරද්දී, මීට අවුරුදු ගාණකට කලින් වයස 50න් පස්සේ හැදෙයි කියපු මහා බඩවැලේ පිළිකාව (Colorectal Cancer) අද වයස 20-30 තරුණ අයව නිහඬවම බිලිගන්නවා. මේක ඇඟ ඇතුළේ වැඩෙන "Silent Killer" කෙනෙක්.
පිළිකාව වැළඳෙන වසර 10 ක රහස් කාලරාමුව (Timeline)
බඩවැලේ පිළිකා 95%ක්ම පටන් ගන්නේ බඩවැල් බිත්තියේ හැදෙන "පොලිප්" (Polyp) කියන අහිංසක පෙනුමැති කුඩා ගැටයකින්. මේක පිළිකාවක් වෙන්න අවුරුදු 5ත් 10ත් අතර කාලයක් යනවා
1-3 වසර (නිහඬ අවධිය): පොලිප් එක හැදෙන මුල් කාලේ කිසිම ලක්ෂණයක් නෑ. අපි කන ක්ෂණික සහ තෙල් කෑම නිසා බඩවැලේ ඉන්න නරක බැක්ටීරියා වැඩි වෙලා මේ පොලිප් එක වර්ධනය කරන්න උදව් කරනවා.
3-5 වසර (ලේ ගැලීමේ අවධිය): ගෙඩිය වටේ අලුත් ලේ නහර හැදෙනවා (Angiogenesis). මලපහ ගැටීමෙන් මේවායින් පියවි ඇසට නොපෙනෙන ලෙස ලේ පිටවෙනවා (Occult Blood). මේ නිසා ඇඟේ යකඩ අඩු වෙලා ඔබට අසාමාන්ය මහන්සියක් දැනෙන්න ගන්නවා.
5-10 වසර (අවහිර වීමේ අවධිය): ගෙඩිය ලොකු වී බඩවැලේ පාර හිර වෙනවා. එවිට මාරුවෙන් මාරුවට බඩ වේලීම සහ බඩඑළිය යාම සිද්ධ වෙනවා. කිසිම හේතුවක් නැතුව බර අඩු වෙනවා. ගොඩක් අය දොස්තර ළඟට යන්නේ මේ අවධියේදීයි. හැබැයි එතකොට ලෙඩේ අක්මාවට හෝ පෙනහළුවලට පැතිරිලා ඉවර වෙන්න පුළුවන්.
අද සිටම ඔබ කළ යුතු ප්රායෝගික පියවර 3
මහා බඩවැලේ පිළිකාව කියන්නේ මුල් අවධියේදී අඳුරගත්තොත් 100%ක්ම සුව කරන්න පුළුවන් ලෙඩක්. ඒ වෙනුවෙන් අදම මේ දේවල් කරන්න
1. ෆ්ලෂ් කරන්න කලින් බලන්න
ලැජ්ජ වෙන්න එපා, මලපහ කියන්නේ ඔබේ ඇඟේ අභ්යන්තර "Health Report" එකයි. මලපහ හැමදාම පැන්සලක් වගේ හීනියට හෝ පීත්ත පටියක් වගේ යනවා නම්,ඒකෙන් කියන්නේ බඩවැල ඇතුළේ ගෙඩියක් නිසා මාර්ගය සිහින් වෙලා ඇති බවයි.
මලපහ සමඟ තද රතු පාටින් ලේ යනවා නම් හෝ කළු පාට තාර වගේ මලපහ පිටවෙනවා නම් වහාම වෛද්යවරයෙක් හමුවන්න.
2. කෑම පිඟාන වෙනස් කරන්න
සොසේජස්, බේකන් වගේ සකස් කළ මස් (Processed Meats) සහ පාන්, කොත්තු වගේ කෙඳි නැති කෑම පිළිකා සෛල වේගවත් කරනවා. බඩවැල සුද කරන ස්වභාවික කොස්ස තමයි තන්තු (Fiber). අද ඉඳන් පිඟානෙන් භාගයක්ම කොහිල, කෙසෙල්මුව, මුරුංගා, පළා වර්ග සහ රතු බත් වලින් පුරවා ගන්න.
3. වෛද්ය පරීක්ෂණවලට බය වෙන්න එපා
ඔබට වයස 45ට වැඩි නම් හෝ පවුලේ කාට හරි බඩවැලේ පිළිකා තිබුණා නම්, අවුරුද්දකට සැරයක් මලපහ පරීක්ෂණයක් (FOBT) කරන්න. වෛද්යවරයා කොලනොස්කොපි (Colonoscopy) පරීක්ෂණයක් කිව්වොත් බය වෙන්න එපා. එහිදී ඔබව සුළු වෙලාවකට නිදි කරවන නිසා කිසිම වේදනාවක් දැනෙන්නේ නැහැ. බඩවැල ඇතුළේ පොලිප් එකක් තිබුණොත් ඒ වෙලාවෙම කැමරා බටයෙන් එය ඉවත් කර පිළිකාවක් ඇතිවීම සදහටම නතර කරන්න වෛද්යවරුන්ට පුළුවන්.
පාවිච්චි කරන වාහනයෙන් සද්දයක් ආවොත් දුවලා ගිහින් හදන අපි, ඇඟ ඇතුළෙන් දෙන අනතුරු ඇඟවීම් මඟහරින්නේ ඇයි? බඩේ අමාරුවක් හෝ මලපහවල වෙනසක් කියන්නේ ලැජ්ජාවට හැංගිය යුතු දෙයක් නෙමෙයි.
අන්තර්ජාලයෙන් රෝග ලක්ෂණ බලලා තනියම ලෙඩ තීරණය නොකර, පුංචිම හෝ සැකයක් ඇත්නම් අදම සුදුසුකම් ලත් වෛද්යවරයෙක් හමුවන්න.
ඔබත් බඩේ අමාරු ආවම ඒක නිකන්ම "ගෑස්" කියලා නොසලකා හැරලා තියෙනවාද? ඔබේ අදහස් පහළින් කමෙන්ට් කරන්න .
සමාජ මාධ්ය ඇසුරෙන්
ඔබට වයස 45ට වැඩි නම් හෝ පවුලේ කාට හරි බඩවැලේ පිළිකා තිබුණා නම්, අවුරුද්දකට සැරයක් මලපහ පරීක්ෂණයක් (FOBT) කරන්න. වෛද්යවරයා කොලනොස්කොපි (Colonoscopy) පරීක්ෂණයක් කිව්වොත් බය වෙන්න එපා. එහිදී ඔබව සුළු වෙලාවකට නිදි කරවන නිසා කිසිම වේදනාවක් දැනෙන්නේ නැහැ. බඩවැල ඇතුළේ පොලිප් එකක් තිබුණොත් ඒ වෙලාවෙම කැමරා බටයෙන් එය ඉවත් කර පිළිකාවක් ඇතිවීම සදහටම නතර කරන්න වෛද්යවරුන්ට පුළුවන්.
පාවිච්චි කරන වාහනයෙන් සද්දයක් ආවොත් දුවලා ගිහින් හදන අපි, ඇඟ ඇතුළෙන් දෙන අනතුරු ඇඟවීම් මඟහරින්නේ ඇයි? බඩේ අමාරුවක් හෝ මලපහවල වෙනසක් කියන්නේ ලැජ්ජාවට හැංගිය යුතු දෙයක් නෙමෙයි.
අන්තර්ජාලයෙන් රෝග ලක්ෂණ බලලා තනියම ලෙඩ තීරණය නොකර, පුංචිම හෝ සැකයක් ඇත්නම් අදම සුදුසුකම් ලත් වෛද්යවරයෙක් හමුවන්න.
ඔබත් බඩේ අමාරු ආවම ඒක නිකන්ම "ගෑස්" කියලා නොසලකා හැරලා තියෙනවාද? ඔබේ අදහස් පහළින් කමෙන්ට් කරන්න .
සමාජ මාධ්ය ඇසුරෙන්

Post a Comment